W podatkach i prawie nigdy nie wieje nudą! Co nasz czeka w IV kwartale 2026 r. oraz 2027 r.?
Szanowni Państwo,
przed nami ostatni kwartał 2026 r. oraz początek nowego roku, z którymi wiążą się istotne obowiązki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, rozliczeniami podatkowymi, zatrudnianiem pracowników i dokumentowaniem sprzedaży.
W związku z pojawiającymi się zmianami przepisów oraz projektami legislacyjnymi przygotowaliśmy dla Państwa zestawienie najważniejszych zagadnień, na które warto zwrócić uwagę już teraz.
Poniżej przekazujemy Państwu zestawienie najważniejszych zmian prawnych i podatkowych, które wejdą w życie od 1 stycznia 2027 r., a także tych, które będą miały znaczenie w IV kwartale 2026 r. Każdą pozycję oznaczyliśmy statusem:
Status: PEWNE – przepisy obowiązujące lub już opublikowane akty prawne; NIEPEWNE – projekty w toku prac legislacyjnych lub zapowiedzi.
Bardzo prosimy o zapoznanie się z niniejszym e-mailem. Wiele z poruszonych zmian będzie dotyczyć także Państwa, dlatego już wcześniej trzeba być na nie przygotowanym.
-
WYNAGRODZENIA
PEWNE
- Minimalne wynagrodzenie od 1.01.2027 r.: 4 950 zł brutto, stawka godzinowa 32,30 zł brutto (Rozporządzenie RM z 14.09.2026 r., Dz.U. 2026 poz. 1213).
NIEPEWNE (druk sejmowy nr 1811):
- Automatyczne odsetki za spóźnioną wypłatę wynagrodzenia.
- Nowe wykroczenie za niewypłacanie wynagrodzenia przez min. 3 miesiące – kara 5–60 tys. zł lub ograniczenie wolności.
- Podwyższenie kar za naruszenia praw pracowniczych z 1–30 tys. zł do 2–60 tys. zł.
- Podwyższenie kar za naruszenia BHP do 2–60 tys. zł.
- Zakaz wliczania premii i dodatków do minimalnego wynagrodzenia.
-
DZIAŁALNOŚĆ NIEREJESTROWANA
PEWNE
- Limit = 225% minimalnego wynagrodzenia, liczony kwartalnie (art. 5 ust. 1 Prawa przedsiębiorców, Dz.U. 2025 poz. 1480). Przy min. wynagrodzeniu 4 950 zł limit kwartalny na 2027 r. wyniesie 11 137,50 zł. Przy przekroczeniu – obowiązek wpisu do CEIDG w 7 dni. Zastrzeżenie: przepis o wniosku do CEIDG ( 5 ust. 2) zmienia się 14.10.2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 507).
-
AUTOZAPIS DO PPK W 2027 R.
PEWNE (art. 23 ust. 2, 5-9 ustawy o pracowniczych planach kapitałowych, Dz.U. 2026 poz. 192 wraz z nowelizacją Dz.U. 2026 poz. 989): Zgodnie z ustawą co 4 lata następuje tzw. ponowny autozapis osób, które wcześniej złożyły deklarację rezygnacji z dokonywania wpłat do PPK. Najbliższy taki cykl przypada na 2027 r. i dotyczy osób w wieku od 18 lat do 54 lat:
- do końca lutego 2027 r. – podmiot zatrudniający (pracodawca) ma obowiązek poinformować uczestnika, który zrezygnował z PPK, o ponownym rozpoczęciu dokonywania za niego wpłat (art. 23 ust. 5) od 1 kwietnia 2027
Pracownicy, którzy będą chcieli rozpocząć oszczędzanie nie muszą podejmować żadnych działań. Natomiast pracownicy, którzy chcą zrezygnować z wpłat do PPK mogą od 1 marca 2027 r. złożyć pracodawcy deklarację rezygnacji. - od 1 kwietnia 2027 r. – pracodawca wznawia naliczanie i przekazywanie wpłat do PPK za takie osoby, chyba że ponownie złożą deklarację o rezygnacji (art. 23 ust. 6),
- osoby, które ukończyły 70. rok życia przed 1 kwietnia 2027 r. – nie są obejmowane ponownym autozapisem (art. 23 ust. 8),
- osoby w wieku 55-70 lat – mogą zostać objęte ponownymi wpłatami wyłącznie na swój wniosek złożony do końca lutego 2027 r. (art. 23 ust. 9),
- uczestnik, który nie chce być ponownie objęty PPK, musi złożyć nową pisemną deklarację o rezygnacji z dokonywania wpłat (analogicznie jak przy pierwszej rezygnacji, art. 23 ust. 2).
Rekomendujemy pracodawcom przygotowanie się do obsługi tego procesu (identyfikacja osób z wcześniejszą rezygnacją, przygotowanie informacji dla pracowników, obsługa nowych deklaracji rezygnacji) odpowiednio wcześniej przed lutym 2027 r.
Ważne: Pracodawca nie może nakłaniać pracowników do ponownego złożenia deklaracji rezygnacji z wpłat do PPK. Zgodnie z ustawą o PPK takie działanie podlega karze grzywny wynoszącej do 1,5 proc. funduszu wynagrodzeń u danego pracodawcy w poprzednim roku obrotowym.
-
ZUS I UBEZPIECZENIA SPOŁECZNE
PEWNE
- Podstawa składek preferencyjnych (Mały ZUS – 24 mies.) w 2027 r.: 1 485 zł (30% z 4 950 zł; art. 18a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych).
- Minimalna składka zdrowotna w 2027 r.: 445,50 zł/mies. (9% z 4 950 zł; art. 79 i 81 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej).
- Publikacja limitu 30-krotności na 2027 r. – w IV kw. 2026 r. (coroczne obwieszczenie MRPiPS).
NIEPEWNE
- Podstawa „dużego ZUS” i limit 30-krotności – zależne od ustawy budżetowej na 2027 r. (prognoza ok. 10 033 zł przeciętnego wynagrodzenia).
- Reforma składki zdrowotnej przedsiębiorców (stała podstawa ryczałtowa, automatyczny zwrot nadpłat).
- Zmiany w e-ZLA (jeden tytuł ubezpieczenia) i wydłużenie zasiłku opiekuńczego do 120 dni.
-
PIT/CIT/RYCZAŁT
NIEPEWNE (projekt UD458 projekt rządowy, przyjęty przez rząd, nieuchwalony)
- Podniesienie progu PIT do 130 000 zł (12% podatku); nowa stawka 24% dla dochodów 130–150 tys. zł; powyżej 150 tys. zł – 32%.
- Obniżenie limitu ryczałtu z 2 mln euro do 250 tys. euro; nowa stawka 17% od nadwyżki >300 tys. euro. Jeżeli rozwiązanie zostanie uchwalone w przedstawionym kształcie i będzie miało zastosowanie od 2027 r., może istotnie wpłynąć na sytuację przedsiębiorców korzystających obecnie z ryczałtu.
- Wzrost CIT z 19% do 22% dla przychodów >50 mln euro oraz podatkowych grup kapitałowych.
- Danina solidarnościowa: z 4% do 5% od nadwyżki dochodów ponad 1 mln PLN
-
VAT
PEWNE – różne terminy wejścia w życie
- rezygnacja z odrębnego obowiązku składania informacji o spisie z natury w przypadku rezygnacji z VAT,
- zmiany w zakresie danych wykazywanych w JPK_VAT,
- modyfikacje niektórych obowiązków dotyczących kas rejestrujących,
- zmiany w zasadach rejestracji podatników,
- dalsze zmiany dotyczące systemu TAX FREE
NIEPEWNE (projekt w toku), planowane głównie na 1.01.2027:
- Instytucja „składu VAT” ze stawką 0%.
- Rozszerzona odpowiedzialność solidarna za usługi niematerialne.
- Zmiana liczenia limitu zwolnienia podmiotowego z VAT.
- Nowe zasady dokumentowania VAT przy imporcie.
- Zmiany w uldze na złe długi (metoda kasowa).
- Klasyfikacja split payment wg CN zamiast PKWiU.
- Zmiany w systemie kaucyjnym, redukcja obowiązków administracyjnych.
- VAT na napoje: wzrost stawki do 23% na napoje z kofeiną/tauryną (mniej niż 20% soku), m.in. energetyki, piwa i wina bezalkoholowe – z 5%/8% do 23%. Planowane od 1.01.2027 r. (projekt gov.pl/web/premier).
-
KSeF
PEWNE
- Zgodnie z harmonogramem: 1.02.2026 (obrót >200 mln zł), 1.04.2026 (pozostali), 01.2027 – wszyscy pozostali podatnicy.
- Do końca 2026 r. obowiązuje limit 10 000 zł/mies. poza KSeF, faktury z kas fiskalnych, paragony z NIP do 450 zł jako faktury uproszczone – te ułatwienia wygasają01.2027.
- Faktury B2C pozostają poza obowiązkiem KSeF bezterminowo.
- Kary za błędy w KSeF (do 100% VAT / do 18,7% należności) mają obowiązywać od 1.01.2027 wg obecnego prawa.
- Od 1 stycznia 2027 r. przewidziano zakończenie możliwości wystawiania faktur przy użyciu kas rejestrujących. Jeżeli sprzedaż została zaewidencjonowana na kasie, a nabywca będący podatnikiem zażąda faktury, należy uwzględnić obowiązek jej wystawienia w KSeF.
NIEPEWNE
- zapowiedź MF (16.09.2026) o wydłużeniu odroczenia kar do 31.12.2027 – resort dopiero rozpoczyna prace nad projektem; sam obowiązek KSeF od 1.01.2027 pozostaje niezmienny.
-
KASY FISKALNE
PEWNE
- wygaśnięcie ułatwień 31.12.2026 r. (art. 145n ustawy o VAT) – znikają paragony z NIP do 450 PLN
- brak możliwości wystawiania faktur przy zastosowaniu kasy fiskalnej.
NIEPEWNE (RCL nr 70/2026 nowelizacja w trakcie procedowania), planowane na 1.01.2027 (zakaz wymiany pamięci fiskalnej od 1.07.2027):
- Koniec wystawiania faktur z kas fiskalnych.
- Paragony z NIP do 450 zł przestaną być fakturą uproszczoną.
- Obowiązek wyrejestrowania kasy w ciągu 5 dni od zaprzestania używania (kara 300 zł za brak).
- Zakaz wymiany pamięci fiskalnej.
- Zapowiadana aplikacja do wystawiania e-paragonów.
-
APLIKACJA DO E-PARAGONÓW
PEWNE
- istniejąca aplikacja „e-Paragony” dla konsumentów – już działa (podatki.gov.pl)
NIEPEWNE
- zapowiedź (6.07.2026, pakiet „Deregulacja 2.0”) darmowej aplikacji dla przedsiębiorców do wystawiania paragonów z telefonu, alternatywnie wobec kasy fiskalnej – brak projektu ustawy i konkretnej daty wdrożenia.
-
PRAWO PRZEDSIĘBIORCÓW / CEIDG
PEWNE
- rejestracja działalności wyłącznie przez Internet (listopad 2026 r.).
-
JPK_KPiR / JPK_ŚT – ZMIANA TERMINÓW PRZESYŁANIA KSIĄG PRZEZ PODATNIKÓW PIT
PEWNE przepisy doprecyzowujące i zmieniające zasady prowadzenia oraz przesyłania JPK dla podatników PIT prowadzących działalność gospodarczą:
- podatnicy prowadzący podatkową księgę przychodów i rozchodów (JPK_PKPiR) oraz ewidencję środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych przesyłają je naczelnikowi urzędu skarbowego do dnia upływu terminu złożenia zeznania rocznego (art. 24a ust. 1db pkt 1),
- podatnicy prowadzący księgi rachunkowe (dotyczy osób fizycznych prowadzących działalność w formie ksiąg rachunkowych oraz spółek niebędących osobami prawnymi) przesyłają je do 31 lipca roku następującego po roku podatkowym (art. 24a ust. 1db pkt 2),
- w przypadku spółek niebędących osobą prawną, których wspólnikami nie są wyłącznie osoby fizyczne, księgi przekazuje się w terminie do końca siódmego miesiąca po zakończeniu roku obrotowego tych spółek (art. 9 ust. 1e ustawy o CIT – przepis analogiczny, już obowiązujący),
- doprecyzowano też zakres dodatkowych danych, o które należy uzupełnić księgi i ewidencję podlegające przesyłaniu (art. 24a ust. 8 pkt 1), oraz zasady wyznaczania właściwego naczelnika urzędu skarbowego dla spółek (art. 24a ust. 1f).
-
E-ORZECZENIA MEDYCYNY PRACY
PEWNE
Od 18 października 2026 r. orzeczenia z badań wstępnych, okresowych i kontrolnych pracowników muszą być wystawiane wyłącznie w postaci elektronicznej i zapisywane w Systemie Informacji Medycznej. Podstawa: rozporządzenie Ministra Zdrowia z 20 marca 2026 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie przeprowadzania badań lekarskich pracowników oraz orzeczeń lekarskich wydawanych do celów przewidzianych w Kodeksie pracy (Dz.U. 2026 poz. 456).
- Pracownik uzyskuje dostęp do orzeczenia przez Internetowe Konto Pacjenta.
- Pracodawca otrzymuje wyłącznie informację niezbędną do dopuszczenia pracownika do pracy, bez szczegółowych danych medycznych.
- Forma papierowa pozostaje możliwa tylko do 17 października 2026 r. (okres przejściowy) oraz wyjątkowo po tej dacie, gdy sporządzenie dokumentu elektronicznego nie jest możliwe.
- Rekomendujemy pracodawcom dostosowanie umów z jednostkami medycyny pracy do elektronicznego przekazywania orzeczeń oraz przygotowanie działów kadr na nowy obieg dokumentów – tak, aby żaden pracownik nie podjął pracy bez ważnego orzeczenia.
-
ZMIANA DOTYCZĄCA PODATKU OD CZYNNOSCI CYWILNOPRAWNYCH (PCC)
NIEPEWNE (zmiana legislacyjna w toku na podstawie sprawdzonych informacji)
- projekt przewiduje podwyższenie limitu zwolnienia z PCC przy zakupie rzeczy ruchomych z 1 000 zł do 3 000 zł. Dotyczy to m.in. zakupu samochodów, mebli, komputerów, telefonów i sprzętu AGD od osób prywatnych, jeżeli dana transakcja podlega zasadom opodatkowania PCC.
-
MOŻLIWOŚĆ ZAPŁATY PODATKU PRZEZ OSOBĘ TRZECIĄ DO KWOTY 5000 PLN
PEWNE
- od 1 października 2026 r. obowiązują nowe zasady zapłaty podatku przez osoby inne niż podatnik. Na podstawie art. 62b § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej podatek może zostać zapłacony przez dowolny inny podmiot, jeżeli wysokość zobowiązania podatkowego nie przekracza 5 000 zł. Wcześniej limit ten wynosił 1 000 zł.
-
MOBBING – PRAWO PRACY
PEWNE
- zmiany dotyczące mobbingu i dyskryminacji od 5 listopada 2026 r. Ustawa z 19 czerwca 2026 r. o zmianie Kodeksu pracy oraz Kodeksu postępowania cywilnego została ogłoszona w Dzienniku Ustaw pod poz. 1046. Wchodzi w życie 5 listopada 2026 r. Najważniejsze zmiany obejmują: doprecyzowanie definicji mobbingu i dyskryminacji, rozszerzenie obowiązków pracodawcy dotyczących przeciwdziałania nierównemu traktowaniu i naruszaniu godności pracownika, nowe zasady dochodzenia roszczeń przez pracowników;, obowiązek systematycznego zapobiegania mobbingowi, reagowania na jego występowanie oraz wspierania osób, których dotyczy, obowiązek ustalenia odpowiednich reguł i procedur przez pracodawców zatrudniających co najmniej 10 pracowników, jeżeli kwestie te nie zostały uregulowane w układzie zbiorowym lub regulaminie pracy.
-
ZUS I ZWOLNIENIA LEKARSKIE
PEWNE
- Nowe zasady wystawiania e-ZLA od 1 stycznia 2027 r. ZUS informuje o zmianach dotyczących zwolnień lekarskich osób, które mają więcej niż jeden tytuł do ubezpieczenia. Od 1 stycznia 2027 r. lekarz będzie mógł, na żądanie ubezpieczonego, nie wystawiać zwolnienia lekarskiego z określonego tytułu ubezpieczenia, jeżeli charakter pracy pozwala na jej wykonywanie mimo niezdolności do pracy z innego tytułu.
Przykładowo osoba zatrudniona u dwóch pracodawców może być niezdolna do wykonywania pracy fizycznej u jednego z nich, a jednocześnie zdolna do wykonywania pracy biurowej u drugiego.
-
OKI – OSOBISTE KONTO INWESTYCYJNE
PEWNE – ustawa ogłoszona; wejście w życie 1 stycznia 2027 r.
- Od 1 stycznia 2027 r. osoby fizyczne będą mogły korzystać z Osobistych Kont Inwestycyjnych (OKI), czyli nowego, dobrowolnego rozwiązania umożliwiającego oszczędzanie i inwestowanie na preferencyjnych zasadach podatkowych. Podstawę prawną stanowi ustawa z 3 lipca 2026 r. o osobistych kontach inwestycyjnych (Dz.U. z 2026 r. poz. 1098).
Najważniejsze założenia:
- Do 100 000 zł wartości aktywów przewidziano zwolnienie z podatku belki (19%) od wartości aktywów, przy czym maksymalnie 25 000 zł może stanowić część oszczędnościowa.
- Dochody z aktywów zgromadzonych na OKI, w tym odsetki i dywidendy, będą korzystały z wyłączenia z opodatkowania PIT na zasadach określonych w ustawie.
- Aktywa przekraczające odpowiednie limity zwolnienia będą podlegały podatkowi od wartości aktywów zgodnie z ustawą → 0,85% od wartości aktywów nie od zysku.
- Z rozwiązania będą mogły korzystać osoby pełnoletnie, a jedna osoba będzie mogła posiadać więcej niż jedno OKI.
- Konto ma umożliwiać wpłacanie i wypłacanie środków bez konieczności utrzymywania ich do określonego wieku lub terminu.
Polub nas